De NIPT is een bloedtest waarmee je je baby vanaf tien weken kunt laten onderzoeken op drie chromosoomafwijkingen. Het is een keuze, geen verplichting: je krijgt eerst een gesprek en beslist daarna zelf. De test brengt geen risico voor je baby mee, want er wordt alleen bij jou bloed afgenomen.
Wat is de NIPT en hoe werkt het?
NIPT staat voor niet-invasieve prenatale test. In je bloed zweven kleine stukjes erfelijk materiaal (DNA) van de placenta, die bijna altijd hetzelfde zijn als dat van je baby. Het laboratorium haalt dat DNA uit een buisje bloed en telt of er van bepaalde chromosomen te veel aanwezig zijn. Daar is maar een gewone bloedafname uit je arm voor nodig.
Omdat er niets in je buik geprikt wordt, is er geen kans op een miskraam door de test. Dat is het grote verschil met de vlokkentest en de vruchtwaterpunctie, die wel een klein risico geven.
Wat onderzoekt de NIPT?
De NIPT is gericht op drie chromosoomafwijkingen. Het is goed om vooraf te weten wat de test wel en niet doet.
Wanneer en hoe verloopt het?
Je krijgt de counseling meestal bij je eerste afspraak. Besluit je de NIPT te doen, dan ga je voor de bloedafname naar een priklocatie of laat je verloskundige het regelen.
Hoe betrouwbaar is de uitslag?
De NIPT is heel gevoelig: van de honderd baby's met downsyndroom spoort de test er ongeveer negenennegentig op. Ongeveer 993 van de 1.000 zwangeren krijgen een niet-afwijkende uitslag, en die is bijna altijd terecht geruststellend.
Toch is en blijft het een screening, geen zekerheidstest. Het onderzochte DNA komt uit de placenta, en heel soms wijkt dat af van het DNA van je baby. Daardoor kan een afwijkende uitslag een vals alarm zijn, vooral bij de zeldzamere edwards- en patausyndroom. Een afwijkende uitslag betekent dus niet meteen dat er iets aan de hand is, maar wel dat je vervolgonderzoek nodig hebt.
Wat als de uitslag afwijkt?
Bij een afwijkende uitslag krijg je een gesprek en wordt vervolgonderzoek aangeboden dat wel zekerheid geeft: een vlokkentest (rond week 11 tot 14) of een vruchtwaterpunctie (vanaf ongeveer week 15). Daarbij wordt celmateriaal van de placenta of uit het vruchtwater onderzocht. Deze onderzoeken kennen een klein risico op een miskraam, daarom zijn ze een bewuste vervolgstap en geen routine.
Goed om te weten
Vier dingen op een rij
- De NIPT is sinds 2023 gratis, net als het verplichte gesprek vooraf.
- Meedoen is je eigen keuze; je beslist of je deze informatie over je baby wilt.
- De test geeft geen risico voor je baby, omdat er alleen bij jou bloed wordt geprikt.
- De combinatietest bestaat niet meer; de NIPT heeft die sinds 2023 vervangen.
Veelgestelde vragen
De vragen die bij dit onderwerp het vaakst gesteld worden.
Vanaf tien weken zwangerschap. Daarvoor zit er nog te weinig erfelijk materiaal van de placenta in je bloed voor een betrouwbare uitslag.
Niets. Sinds 2023 is de NIPT gratis, net als het counselingsgesprek dat eraan voorafgaat.
Voor downsyndroom spoort de test ongeveer 99 van de 100 gevallen op. Een niet-afwijkende uitslag is bijna altijd terecht. Een afwijkende uitslag klopt niet altijd en vraagt vervolgonderzoek.
Je krijgt een gesprek en vervolgonderzoek aangeboden: een vlokkentest of vruchtwaterpunctie, die zekerheid geeft. Daarna beslis je zelf wat je wilt.
Nee. In Nederland hoort geslachtsbepaling niet bij de NIPT; de test is gericht op de drie chromosoomafwijkingen.
De NIPT is een bloedtest zonder risico, maar geeft geen zekerheid. De vruchtwaterpunctie geeft wel zekerheid, maar kent een klein risico op een miskraam. Daarom is de punctie alleen een vervolgstap na een afwijkende NIPT.
LET OP
Dit artikel vervangt geen medisch advies. Bespreek je keuze voor prenatale screening altijd met je verloskundige of arts.
Laatst bijgewerkt: juni 2026. We werken dit artikel regelmatig bij.
