Achter alle veranderingen in je zwangerschap zitten hormonen. Ze sturen de groei van je baby aan, passen je lichaam aan en maken je klaar voor de bevalling en de borstvoeding. Ze verklaren ook waarom je je soms zo anders voelt, en waarom de eerste dagen na de geboorte emotioneel kunnen zijn. Dit zijn de belangrijkste.
De belangrijkste hormonen
| Hormoon | Wat het doet |
|---|---|
| hCG | Houdt de zwangerschap op gang, geeft misselijkheid |
| Progesteron | Houdt de baarmoeder rustig, maakt moe |
| Oestrogeen | Laat baarmoeder en borsten groeien |
| Relaxine | Maakt banden en gewrichten soepel |
| Oxytocine | Wekt weeen op en helpt bij de hechting |
| Prolactine | Bereidt de borstvoeding voor |
hCG: het hormoon van de test
hCG is het hormoon dat een zwangerschapstest meet. Het stijgt vlak na de innesteling snel en verdubbelt in het begin om de paar dagen. Die snelle piek valt samen met de periode waarin veel vrouwen het meest misselijk zijn, meestal rond week negen. Ook hoofdpijn, duizeligheid, gevoelige borsten en vaak moeten plassen worden deels door hCG verklaard.
Progesteron en oestrogeen: het meeste werk
Na de eerste weken nemen progesteron en oestrogeen het stokje over en blijven ze de hele zwangerschap stijgen. Progesteron houdt je baarmoeder rustig zodat je baby veilig kan groeien. Het werkt kalmerend en slaapverwekkend, maar ontspant ook je darmen en de kringspier van je maag, waardoor je last kunt krijgen van verstopping en brandend maagzuur.
Oestrogeen laat je baarmoeder en borsten groeien en zorgt voor een betere bloedtoevoer naar de placenta. Het heeft ook zichtbare effecten: voller haar, soms een stralende huid, maar net zo goed pigmentvlekjes of gevoeliger tandvlees.
Waarom je je anders voelt
De sterke schommelingen in progesteron en oestrogeen raken niet alleen je lichaam, maar ook je stemming. Het ene moment ben je blij, het volgende huil je om een reclame. Dat kan varieren van uitgelaten tot prikkelbaar of verdrietig, en het is een normale reactie op de hormonen. Relaxine maakt ondertussen je gewrichten en banden losser, wat kan bijdragen aan bekkenpijn.
Na de bevalling kelderen de hormonen
Zodra de placenta geboren is, vallen oestrogeen en progesteron in een paar dagen scherp terug, terwijl oxytocine en prolactine juist aan het werk gaan voor de borstvoeding en de band met je baby. Die plotselinge omslag verklaart de zogeheten kraamtranen of baby blues: een paar dagen waarin je sneller huilt, prikkelbaar bent of je overweldigd voelt. Dat hoort erbij en zakt meestal vanzelf binnen een week of twee.
Houden de sombere gevoelens langer aan dan twee weken, of word je er angstig of somber van, dan kan er meer aan de hand zijn, zoals een postnatale depressie. Dat is goed te behandelen; bespreek het met je verloskundige, kraamverzorgende of huisarts.
Veelgestelde vragen
De vragen die bij dit onderwerp het vaakst gesteld worden.
hCG. Dit hormoon stijgt snel na de innesteling, eerst in je bloed en daarna in je urine, waar de test het oppikt.
Door de sterk schommelende hormonen, vooral progesteron en oestrogeen. Stemmingswisselingen zijn normaal. Bij aanhoudende somberheid is het goed dit te bespreken.
Oxytocine. Dit hormoon brengt de weeen op gang en speelt later ook een rol bij de borstvoeding en de band met je baby.
Vooral door progesteron, dat sterk stijgt in het eerste trimester en slaapverwekkend werkt. Daarbij kost het opbouwen van de placenta veel energie.
Ja. Progesteron ontspant je darmen en de kringspier van je maag, waardoor verstopping en brandend maagzuur vaker voorkomen.
Een paar emotionele dagen kort na de bevalling, door de scherpe daling van je hormonen. Het zakt meestal binnen twee weken. Houdt het langer aan, bespreek het dan met je verloskundige of huisarts.
LET OP
Dit artikel vervangt geen medisch advies. Neem bij vragen of aanhoudende sombere gevoelens contact op met je verloskundige of huisarts.
Laatst bijgewerkt: juni 2026. We werken dit artikel regelmatig bij.
