Listeriose is een zeldzame voedselinfectie die in de zwangerschap meer aandacht vraagt dan daarbuiten. De bacterie is voor jou vaak onschuldig, maar kan via je bloed je ongeboren baby bereiken en daar wel ernstig zijn.
Je voorkomt het grotendeels door een paar producten te laten staan of goed te verhitten. Krijg je koorts na zulk eten, bel dan je verloskundige of huisarts.
Wat is listeriose?
Listeriose is een infectie door de listeriabacterie. Die zit in de natuur, in dieren en op voedsel. Bijzonder is dat de bacterie ook bij koelkasttemperatuur blijft groeien, zij het langzamer dan de meeste bacteriën.
Bij gezonde mensen merk je vaak niets, of je krijgt milde griepklachten. In de zwangerschap is je afweer iets lager, waardoor je een grotere kans hebt om ziek te worden. Het echte risico ligt bij je baby: de bacterie kan via de placenta worden doorgegeven en leiden tot een miskraam, vroeggeboorte of het overlijden van de baby.
Waar zit listeria in?
Listeria zit vooral in rauwe en kant-en-klare producten uit de koeling die je niet meer verhit. Dit zijn de bekendste bronnen.
| Product | Waarom risico |
|---|---|
| Zachte kaas van rauwe melk | bacterie kan erin groeien |
| Gerookte en rauwe vis | niet verhit, uit de koeling |
| Vleeswaren, paté, filet américain | rauw of bewerkt rauw vlees |
| Voorverpakte salades | kant-en-klaar, lang gekoeld |
Harde kaas en alles wat je door en door verhit zijn wel veilig, want hitte doodt de bacterie. Pasteurisatie haalt listeria ook weg, dus kaas van gepasteuriseerde melk kan gewoon.
Hoe voorkom je listeriose?
Je hoeft niet bang te zijn voor elke hap. Met een paar gewoontes verklein je het risico flink.
Wanneer bel je je verloskundige of huisarts?
Listeriose is met medicijnen goed te behandelen. Hoe eerder het ontdekt wordt, hoe beter je baby beschermd is.
Veelgestelde vragen
De vragen die bij dit onderwerp het vaakst gesteld worden.
Listeriose is een zeldzame voedselinfectie door de listeriabacterie. Voor jou verloopt het vaak mild, maar in de zwangerschap kan de bacterie je ongeboren baby bereiken en ernstige gevolgen hebben.
Vooral in zachte kaas van rauwe melk, gerookte en rauwe vis, vleeswaren, paté, filet américain en voorverpakte salades. Producten die je niet meer verhit en die lang gekoeld bewaard zijn, vormen het grootste risico.
Kaas van gepasteuriseerde melk en harde kazen kun je gewoon eten. Mijd zachte kazen van rauwe melk, zoals sommige brie, camembert en blauwaderkaas. Staat er pasteurisé of gepasteuriseerd op, dan zit je goed.
Het komt zelden voor, maar als het je baby bereikt kan het ernstig zijn: een miskraam, vroeggeboorte of het overlijden van de baby. De kans is het grootst in het derde trimester. Daarom is voorkomen belangrijk.
Bel je verloskundige of huisarts en vertel wat je hebt gegeten. Listeriose is met medicijnen goed te behandelen, en op tijd ingrijpen beschermt je baby het beste.
Het is zeldzaam. In Nederland zijn er per jaar ongeveer 85 gevallen bekend, waarvan er gemiddeld vijf een zwangere betreffen. Toch is de infectie ernstig genoeg om de bekende risicoproducten te mijden.
LET OP
Dit artikel vervangt geen medisch advies. Neem bij klachten of twijfel altijd contact op met je verloskundige of huisarts.
Laatst bijgewerkt: juni 2026. We werken dit artikel regelmatig bij.
