31 weken

Welkom in week 31. Je baby is ongeveer 41 centimeter en weegt rond de 1500 gram, ongeveer zoals een ananas. Deze week staat een duidelijke groeispurt op het programma: je baby komt nu tot 250 gram per week aan, vooral vet en spiermassa. Voor jou betekent dat bewust je energie- en voedingsbehoefte dekken. Tegelijk komt je zwangerschapsverlof in zicht. Met aangepaste voeding en gerichte voorbereiding leg je nu de basis voor een rustige eindspurt.

De ontwikkeling van je baby in week 31

Alle vijf de zintuigen van je baby zijn actief. Het proeft het vruchtwater, dat licht varieert met jouw voeding, hoort je stem en geluiden van buiten, voelt zachte druk op je buik en ziet verschillen in licht en donker.

Veel baby's liggen nu al met het hoofd naar beneden, andere draaien pas in de komende weken. Beide zijn normaal. Ligt je baby in stuit of dwars, dan houdt je verloskundige dat bij de volgende controles goed in de gaten.

De adembewegingen zijn nu goed gecoördineerd. Je baby ademt geen echt vruchtwater in, maar beweegt het middenrif ritmisch. Zo traint het de ademspieren voor de eerste echte ademteug na de geboorte.

In het beenmerg draait de bloedaanmaak op volle toeren. IJzer uit je voeding is daarbij belangrijk. Eet ijzerrijk, zoals rode bieten, linzen en mager vlees, en combineer dat met vitamine C. Bij een laag Hb kan je verloskundige een ijzersupplement adviseren.

De afweer van je baby werkt steeds zelfstandiger. Antistoffen uit jouw bloed gaan over naar je baby en leggen de basis voor de bescherming in de eerste levensmaanden.

De huidplooien worden langzaam gladder doordat de vetlaag de vormen ronder maakt. Ook het gezichtje wordt voller, met wangetjes en kleine plooitjes in de nek.

Wat er in je lichaam gebeurt

Je buikomvang is nu fors. De baarmoeder staat ongeveer elf centimeter boven je navel en drukt op je maag, longen en blaas. Veel vrouwen dragen vanaf nu vooral positiekleding.

Vocht vasthouden kan toenemen. Gezwollen enkels in de avond zijn vaak en onschuldig, zolang ze 's nachts weer slinken. Je benen omhoog, steunkousen en beweging helpen merkbaar. Bel je verloskundige als de zwelling ook in je gezicht of handen opvalt.

Je zwangerschapsverlof komt dichterbij. Het gaat tussen zes en vier weken voor je uitgerekende datum in. Stem de laatste details af met je werkgever, draag lopende taken over en bereid je voor op de overgang naar je verlof.

Ook je spijsvertering wordt trager en zuurbrand kan dagelijks opkomen. Zes kleine maaltijden in plaats van drie grote, rustig eten, niets pittigs of vets in de avond en je bovenlichaam wat hoger in bed verlichten het.

Sommige vrouwen krijgen aambeien, omdat druk en verstopping zich opstapelen. Vezelrijk eten, veel drinken, beweging en eventueel een milde zalf van je verloskundige of huisarts brengen verlichting. Praat er gerust over; het komt veel voor.

Je borsten worden groter en gevoeliger. Een goed zittende zwangerschaps-bh zonder beugel ontlast je schouders en rug. De tepels bereiden zich voor op de borstvoeding en soms komt al wat colostrum naar buiten, een goed teken voor de start.

Deze week in focus: groei en goede voeding

De groeispurt van je baby vraagt om aangepaste voeding. Eiwitrijke maaltijden met kwark, peulvruchten of mager vlees en veel groente voorzien jou en je baby goed. Let op foliumzuur, ijzer en jodium; een zwangerschapssupplement vult dat aan, in overleg met je verloskundige.

Plan elke dag een eiwitrijke maaltijd in. Kwark met bessen bij het ontbijt, linzensoep bij de lunch of een omelet bij het avondeten voorzien je goed. Eiwit is de bouwsteen voor de snelle groei.

Ook omega 3-vetzuren zijn nu belangrijk voor de hersenontwikkeling. Eet ongeveer een keer per week vette vis zoals zalm of forel, en kies daarnaast walnoten, lijnzaadolie en raapolie. Vermijd makreel, paling en tonijn vanwege verontreinigingen.

Drink genoeg water, verspreid over de dag. Dat ondersteunt je bloedvolume, je spijsvertering en helpt tegen vocht vasthouden. Cafeïne houd je beperkt; thee en koffie remmen bovendien de opname van ijzer, dus drink die tussen de maaltijden door.

Bespreek je bevalplek en de aanmelding met je verloskundige. Bij een bevalling in het ziekenhuis is soms een vooraanmelding nodig; bij een thuisbevalling regel je het kraampakket. Zo weet je op de dag zelf precies waar je moet zijn.

Blijf in beweging. Een half uur stevig wandelen, zwemmen of zwangerschapsyoga vermindert rugpijn, verbetert je slaap en versterkt je conditie voor de bevalling.

Wat je emotioneel kunt verwachten

Met het naderende verlof verschuift je innerlijke focus. Je werk komt op de achtergrond, je baby op de voorgrond. De een ervaart die overgang als bevrijdend, de ander als onwennig. Beide gevoelens horen erbij.

Praat met je omgeving over je wensen voor de kraamtijd. Wie mag wanneer op bezoek, wie kookt of brengt eten, wie vangt een ouder kind op? Duidelijke afspraken nemen later veel stress weg.

Schrijf gerust je verwachtingen van de bevalling op. Wat wens je, wat wil je liever vermijden? Die aantekeningen vormen later de basis voor je geboorteplan, dat je met je verloskundige bespreekt.

Sommige vrouwen liggen 's nachts wakker met een hoofd vol gedachten. Schrijf op wat je bezighoudt of luister een rustige ontspanningsopname. Beide brengen je hoofd tot rust.

Denk ook aan jezelf. Een wandeling, een massage of een rustig moment doen je goed en geven voorpret. Zulke kleine eilandjes dragen je door deze intensieve fase.